I.  Instalacja wodomierza - niezbędne wymagania 

1. Miejsce wbudowania wodomierzy w mieszkaniu.

  • Miejsce wbudowania wodomierza w mieszkaniu powinno być suche, łatwo dostępne dla montażu i demontażu, obsługi, konserwacji oraz wygodne do odczytu jego wskazań.
  • Wodomierze mieszkaniowe zaleca się montować w szybach instalacyjnych  (w przypadku mieszakń w budynkach elelokondygnacyjnych bezpośrednio na przyłączeniu mieszkania z tzw "pionu", w łazienkach, WC lub kuchniach), dopuszcza się instalowanie wodomierzy w miejscu zamykanym, jeżeli po jego otwarciu bezpośredni stan wskazań liczydła będzie mógł być odczytany bez utrudnień.
  • Miejsce wbudowania wodomierza mieszkaniowego na klatce schodowej powinno być zabezpieczone przed możliwością ingerencji osób niepowołanych.
  • Wodomierze mieszkaniowe nie powinny być narażone na wstrząsy lub wibracje pracujących w pobliżu urządzeń oraz zalanie wodą i korozyjne działanie środowiska zewnętrznego.
  • Temperatura w miejscu wbudowania wodomierza nie powinna być niższa niŜ 4°C i nie większa od 50°C, zaś wilgotność względna powietrza do 80%. 

 2. Warunki i sposób wbudowania wodomierzy w mieszkaniach:

  • Sposób wbudowania wodomierza w instalację powinien uniemożliwić pobór wody przed wodomierzem.
  • Kierunek strzałki umieszczonej na korpusie wodomierza powinien być zgodny z kierunkiem przepływu wody przez wodomierz.
  • Przewody przed i za wodomierzem powinny być ukształtowane w sposób zapewniający całkowite wypełnienie przewodu wodą oraz uniemożliwiając gromadzenie się powietrza przed miejscem i w miejscu wbudowania wodomierza (patrząc zgodnie z kierunkiem przepływu wody).
  • W przewodzie ciepłej wody, w którym wbudowano wodomierz, nie moŜe występować cyrkulacja wody.
  • Odcinki przewodu przed i za wodomierzem powinny być wykonane współosiowo jako odcinki proste, których długość nie może być mniejsza niż:

a) przed wodomierzem, 5 x Dr (Dr - średnica przewodu-rury);

b) za wodomierzem, 3 x Dr (Dr - średnica przewodu-rury);
liczonej od czoła korpusu wodomierza do czoła gniazda zaworu odcinającego.

 Schemat wbudowania wodomierza JS – wariant z łącznikami (podstawowy).
Poradnik mieszkaniowe i domowe wodomierze wirnikowe jednostrumieniowe JS, wielostrumieniowe - WS Fabryki Zintegrowanych Systemów Opomiarowania i Rozliczeń "METRON", 87-100 Toruń, rys. 1 s. 9.
 opublikowany na stronie: http://www.capitalinvestment.com.pl/instrukcje/Poradnik_Wodomierzowy.pdf

  • Sposób mocowania przewodów, przed i za wodomierzem powinien wyeliminować możliwość przenoszenia się na wodomierz naprężeń, drgań i wstrząsów, które mogą występować w instalacji.
  • Tarcza liczydła wodomierza powinna być usytuowana w takim położeniu, aby odczyt mógł się dokonywać bez utrudnień (bez stosowania dodatkowych urządzeń lub narzędzi).
  • Wodomierz powinien być zamontowany w pozycji pracy zgodnej z oznakowaniem podanym na tarczy przez producenta ( litera H - oznacza pozycję pracy wodomierza w poziomie, V - oznacza pozycję pracy wodomierza w pionie, natomiast występujące obok litery A, B lub C - oznaczają klasę obciążeń wodomierza).
  • Jeśli jest to konieczne (np. dla ułatwienia odczytu) dopuszcza się montowanie wodomierza w położeniu ukośnym (skręcenie nie większe, niż 90°) które to należy jednak traktować jako pionową pozycję zabudowy. 

3. Miejsce wbudowania wodomierzy w budynkach niemieszkalnych i studniach wodomierzowych.

Wodomierz należy wbudować do instalacji wodociągowej łącznie z odpowiednią armaturą, tworzącą razem zestaw wodomierzowy, zgodnie z wymaganiami PN-ISO 4064-2 Ad1 i PN-B-10720. Przy zabudowie wodomierzy domowych należy kierować się, co najmniej następującymi wymaganiami:

  • Zestaw wodomierzowy powinien być umieszczony w budynku w miejscu wyodrębnionym z pomieszczenia gospodarczo-użytkowego, w którym chroniony by był przed mrozem oraz zabezpieczony od wpływów instalacji gazowej i elektrycznej.
  • W przypadku braku takiego miejsca, np. gdy budynek nie posiada piwnicy, nie ma możliwości technicznych na wydzielenie stosownego miejsca lub, gdy trwają dopiero prace budowlane dopuszcza się instalację wodomierza w studzience wodomierzowej poza budynkiem (wtedy to zestaw powinien być zamontowany odpowiednio wysoko nad dnem studzienki, która wyposażona być powinna w osadnik lub odprowadzenie wody zabezpieczające go przed zalaniem).
                   Jeszcze do niedawna zestawy wodomierzowe montowane były w tradycyjnych studzienkach budowanych z kręgów betonowych lub murowane z cegły i były bardzo podobne do studzienek kanalizacyjnych. Obecnie zalecane są specjalne mrozoodporne studzienki wodomierzowe.  Za odpowiednią głębokość wbudowania a następnie za gwarancję bezpieczeństwa eksploatacji i zabezpieczenia zestawu wodomierzowego przed zamarznięciem w studzience odpowiada jej u żytkownik - odbiorca wody. 
  • Miejsce wbudowania zestawu wodomierzowego w budynku powinno być suche, odpowiednio oświetlone, łatwo dostępne dla montażu, demontażu, obsługi, konserwacji oraz odczytu wskazań wodomierza.
  • Temperatura pomieszczenia nie powinna być niższa niż 4°C i nie większa od 50°C, zaś wilgotność względna powietrza do 80%, a jego wysokość nie mniejsza niż 1,8 m.
  • Miejsce wbudowania powinno być zabezpieczone przed możliwością dostępu osób niepowołanych.
  • Wodomierze nie powinny być narażone na wstrząsy lub wibracje pracujących w pobliżu urządzeń oraz zalanie wodą i korozyjne działanie środowiska zewnętrznego.

 4. Warunki i sposób wbudowania  wodomierzy w budynkach niemieszkalnych i studniach    

     wodomierzowych.

  • Przewody wodociągowe powinny być ukształtowane w taki sposób, aby następowało całkowite ich wypełnienie wodą bez możliwości tworzenia się poduszki powietrznej.
  • Przewód wodociągowy przed i za zestawem wodomierzowym powinien być tak umocowany, aby żaden element zestawu wodomierzowego nie mógł zmienić swojego położenia pod naporem uderzenia wodnego.
  • Przed i za wodomierzem powinna być zainstalowana armatura odcinająca pełno przelotowa (zawory lub zasuwy).
  • Odcinki przewodu przed i za wodomierzem powinny być wykonane współosiowo jako odcinki proste, których długość nie może być mniejsza niż:

a) przed wodomierzem, 5 x Dr (Dr - średnica przewodu-rury);

 b) za wodomierzem, 3 x Dr (Dr - średnica przewodu-rury);

liczonej od czoła korpusu wodomierza do czoła gniazda zaworu odcinającego. 

  • Przed i za wodomierzem nie dopuszcza się nagłych zmian przekroju przewodu wodociągowego.
  • W przypadku wbudowania wodomierzy przeznaczonych do poziomego instalowania odcinki przewodu powinny być usytuowane w poziomie.
  • Przed zainstalowaniem wodomierza instalacja powinna być przepłukana w celu usunięcia zanieczyszczeń mogących uszkodzić wodomierz lub spowodować ograniczenie przepływu.
  • Na czas płukania instalacji zaleca się w miejsce wodomierza zamontować rurkę montażową.
    W przypadku, kiedy nastąpiło płukania przewodów z zabudowanym zestawem wodomierzowym, po jego zakończeniu należy bezwzględnie oczyścić sito wodomierza i osadnika, (jeśli znajduje się on w zestawie wodomierzowym).
  • Usytuowanie wodomierza powinno być zgodne z przewidzianym przez producenta położeniem roboczym.
  • Sposób wbudowania zestawu wodomierzowego w instalację powinien uniemożliwiać pobór wody przed wodomierzem.
  • Wodomierz i pozostałe elementy zestawu wodomierzowego powinny być zainstalowane zgodnie z oznaczonym na nich kierunkiem przepływu wody (strzałką).
  • Na wodomierz nie powinny oddziaływać w sposób ciągły naprężenia pochodzące zarówno od instalacji jak i armatury wodomierzowej.
  • W razie potrzeby zestaw wodomierzowy należy montować w konsoli do wodomierza lub wykonać pod niego odpowiedni cokół lub podpory.
  • W instalacji ciepłej lub gorącej wody, w którą wbudowano wodomierz, nie może występować cyrkulacja wody – Norma PN – 98/B-01706 pkt. 2.2.2.

Opracowan na podstawie informacji zamieszczonych na stronie: 

 http://www.capitalinvestment.com.pl/instrukcje/Poradnik_Wodomierzowy.pdf  

  • II. Ogólne warunki użytkowania wodomierzy.


1. Uruchomienie zestawu wodomierzowego.

 Uwaga: Montażu wodomierza domowego głównego dokonuje zawsze pracownik Gminnego Zakładu                Gospodarki Komunalnej w Gozdowie.

  • Po prawidłowym zainstalowaniu wodomierza w przyłączu układ należy odpowietrzyć. W tym celu otwieramy odpowietrzniki i powoli odkręcamy zawór odcinający przed wodomierzem (po uprzednim otwarciu punktów czerpalnych). Wtedy woda doprowadzana jest wolno, a powietrze opuszczające instalację nie spowoduje uszkodzenia wodomierza.
  • Uwaga: Nagłe otwarcie zaworu odcinającego przed wodomierzem bez wcześniejszego otwarcia punktów czerpalnych może uszkodzić wodomierz w wyniku uderzenia sprężonego powietrza.
  • Podczas odpowietrzania zestaw wodomierzowy powinien zachować całkowitą szczelność i wytrzymałość na ciśnienie robocze panujące w przewodach wodociągowych.
  • W czasie przepływu wody wskazówki liczydła wodomierza powinny obracać się zgodnie z ruchem wskazówek zegara.
  • Po odpowietrzeniu przewodów połączeniowych i danego zestawu wodomierzowego oraz po sprawdzeniu jego szczelności wodomierz powinien pozostawać napełniony wodą.
  • Po zakończeniu czynności uruchomienia wodomierzy w danym budynku lub mieszkaniu, etc. pracownik zakładu (w przypadku administracji osiedla pracownik administracji)  dokonuje odbioru technicznego , plombuje wodomierz i spisuje protokół, zgodnie z ustaloną przez Zakład procedurą.

    2. Użytkowanie wodomierza.
  • W trakcie eksploatacji wodomierza zawory odcinające umieszczone przed i za wodomierzem powinny być całkowicie otwarte.
  • Podczas użytkowania wodomierz powinien być całkowicie napełniony wodą.
  • Eksploatacja wodomierza przy maksymalnym strumieniu objętości, Qmax, określonym przez producenta w danych katalogowych powinna być krótkotrwała i nie przekraczać łącznie 1 godziny w okresie międzylegalizacyjnym.
  • Podczas eksploatacji wodomierza, niedopuszczalne są uderzenia hydrodynamiczne w przewodach rurociągu oraz wibracje, mające bezpośredni wpływ na stabilność charakterystyki metrologicznej wodomierza oraz jego trwałość.
  • Podczas użytkowania należy sprawdzać czy rzeczywiste warunki eksploatacji odpowiadają przeznaczeniu wodomierza szczególnie pod względem dopuszczalnego ciśnienia, temperatury i przepływów.

3. Przeglądy, konserwacja i naprawy.

  • Wodomierz jest urządzeniem mierniczym i może zmienić podczas eksploatacji swe parametry pomiarowe. Pogarszanie tych właściwości jest na ogół wynikiem agresywnego działania wody (tworzą się osady związków: wapnia, żelaza, manganu) powodujące zużycie się części mechanicznych w wodomierzu.
  • W trakcie użytkowania wodomierza należy dokonywać okresowych przeglądów technicznych polegających na:
    a) sprawdzeniu, czy w obrębie zestawu wodomierzowego nie ma przecieków,
    b) sprawdzeniu, czy po otwarciu zaworów odcinających obracają się wskazówki liczydła wodomierza,
    c) oczyszczeniu osłony liczydła wodomierza,
    d) sprawdzeniu stanu plomb legalizacyjnych i zabezpieczających (użytkownika).

           UWAGA: Okresowe przeglądy techniczne wodomierza dokonywane są przez pracowników

                            GZGK - inkasentów, dokonujących odczytu wodomierzy.

  • Wykonywanie jak najczęściej (zalecane: raz na miesiąc) odczytów wskazań, a w szczególności wodomierzy mieszkaniowych.
  • Cykliczność odczytów inkasenckich ustala instytucja odpowiedzialna za eksploatację instalacji wodociągowej.(w przypadku Gminy Gozdowo odczyty wodomierzy dokonuje się średnio raz na dwa miesiące.
  • W systemie rozliczeń zużycia wody podstawą do rozliczeń z dostawcą wody są wskazania wodomierza domowego.
  • Wskazania wodomierzy mieszkaniowych stanowią podstawę do rozliczeń pomiędzy administracją budynku a
    lokatorami zamieszkującymi dane mieszkanie.
  • Po upływie okresu ważności cechy legalizacyjnej wodomierz należy wymontować, dokonać jego przeglądu i ponownej legalizacji lub wymienić na nowy.
  • Wymiana wodomierza w przypadku jego uszkodzenia lub ponownej legalizacji należy do obowiązków użytkownika wodomierza (instytucji pobierającej opłatę za zużytą wodę):
    a) dla wodomierzy mieszkaniowych - np. administracji budynku, osiedla
    b) dla wodomierzy domowych - Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w Gozdowie.

 Opracowano na podstawie strony:

 http://www.capitalinvestment.com.pl/instruje/Poradnik_Wodomierzowy.pdf